اختراع تلفن در قرن نوزدهم میلادی با انتقال نخستین صدای انسان از طریق سیم، آغازگر تحولی شد که ارتباطات، مناسبات اجتماعی و زندگی روزمره بشر را دگرگون کرد. جیمز گلیک در کتاب تازه خود «تلفن: تاریخی نو» (The Telephone: A New History) با روایت رقابتهای پرحاشیه مخترعان، تحولات فناوری و تأثیر تلفن بر روابط انسانی، تاریخ این وسیله را بازخوانی میکند.
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، در سال ۱۸۷۶، الکساندر گراهام بل جمله «آقای واتسون، بیایید اینجا؛ میخواهم شما را ببینم» را در وسیلهای بیان کرد که تلفن نامیده بود. برای نخستین بار، صدای انسان از طریق سیم منتقل شد. این دستاورد از دیرباز بهعنوان پیروزی نبوغ و دوراندیشی فردی ستایش شده است. اما در واقع، اختراع تلفن رقابتی آکنده از رشوه، تقلب و سوداگری بود و هیچکس، حتی مخترعان آن، نمیدانست این وسیله دقیقاً چه کاربردی خواهد داشت یا تا چه اندازه فراگیر خواهد شد.
در قرن بعد، تلفن نشان داد که اختراع آن را باید نه یک رویداد، بلکه انقلابی پیوسته دانست. تلفن واژههای تازهای به ما آموخت؛ از جمله «سلام» و «خداحافظ» که زمانی واژههایی ناآشنا بودند. همچنین شیوه تازهای برای سخن گفتن به وجود آورد؛ شیوهای با واکنشهای فوری، احساسات آنی و امکانات بیدرنگ. تلفن حرفهای کاملاً زنانه پدید آورد: اپراتوری تلفن. تا سال ۱۹۲۰، شمار زنان شاغل در این حرفه از مجموع پرستاران و پیشخدمتها بیشتر شده بود. این وسیله امکان ساخت آسمانخراشها، جنگ جهانی، خط مونتاژ و شرکتهای چندملیتی را فراهم کرد. شرکت تلفن بل نیز به بزرگترین انحصار تاریخ تبدیل شد؛ شرکتی که مالک انحصاری تمام تلفنهای آمریکا بود. دستاوردهای علمی آزمایشگاههای بل در زمینه تلفن، از انتقال پالسهای الکتریکی در سیمها و لامپهای خلأ درخشان گرفته تا ترانزیستور الکترونیکی، عصر اطلاعات را رقم زد.
تلفن در این مسیر، ماهیت انسان را نیز تغییر داد. این وسیله به امتدادی مصنوعی از بدن ما، بهویژه دهان و گوش، تبدیل شد. تلفن خطوط مشترک، بوق اشغال، صدای شمارهگیری، شنود مکالمات، برنامههای دیجیهای نیمهشب و تماسهای تلفنی با هدف برقراری رابطه جنسی را به زندگی ما آورد. همچنین دامنه امکانات دولت، تجارت، دوستی و عشق را گسترش داد.
برای مدتی، این انقلاب چنان موفق بود که تلفنها را به بخشی طبیعی و همیشگی از زندگی تبدیل کرد. آنها به پسزمینه زندگی روزمره رفتند؛ روی میزهای کنار تخت، میزهای کار و دیوار آشپزخانهها قرار گرفتند؛ در ایستگاههای مترو و گوشه خیابانها ظاهر شدند و به بخشی از رمانها، فیلمها، ترانهها و برنامههای تلویزیونی تبدیل شدند. دیگر کسی نمیتوانست زندگی بدون تلفن را به خاطر بیاورد.
امروز بیش از هر زمان دیگری به اشیای کوچکی به نام تلفن وابستهایم، هرچند قابلیت «تماس تلفنی» در آنها به امری فرعی تبدیل شده است. دفترچه تلفن و باجههای تلفن عمومی شاید بهتدریج از حافظه جمعی ما محو شوند، اما همانطور که جیمز گلیک نشان میدهد، میراث تلفن عمیقاً در زندگی ما ریشه دوانده است؛ در شبکههایی که به آنها وابستهایم، در شناخت و درک ما از شبکهها، در جایگاه محوری اطلاعات و در نیاز همیشگیمان به برقراری ارتباط.
جیمز گلیک به دلیل توانایی کمنظیرش در زنده، قابلفهم و ملموس کردن ایدههای پیچیده شهرت دارد. او در کتاب «تلفن: تاریخی نو» روایتی روشنگرانه ارائه میکند؛ داستانی از دستاوردهای فناورانه که در عین حال، تاریخ جهانشمول زندگی خصوصی و روابط انسانی نیز هست.

مشخصات کتاب
-
نام: The Telephone: A New History
-
تاریخ عرضه: ۱۰ نوامبر ۲۰۲۶ [۱۹ آبان ۱۴۰۵]
-
تعداد صفحات: ۵۴۴ صفحه
-
ناشر: فارار، اشتراوس و ژیرو (Farrar, Straus and Giroux)
۲۵۹
کد مطلب 2304667
-
تلفن؛ اختراعی که جهان و زندگی انسانها را برای همیشه تغییر داد
-
دو چینی تریاکی روی تخت شیرهکشخانه؛ ۱۵۶ سال قبل / عکس
-
یادداشتهای علم ۲۹ آبان ۱۳۴۸: والاحضرت شهناز از یک طرف مورد بیمهری پدر است و از طرف دیگر گرفتار
-
حسن پیرنیا؛ رئیسالوزاریی که تاریخ ایران باستان را نوشت و در ۵۸ سالگی آموختن زبان آلمانی را آغاز کرد
-
محل آرامگاه امیرکبیر در کربلا مشخص شد + ویدیو
-
محل آرامگاه امیرکبیر در کربلا مشخص شد + ویدیو