شبکههای امین مالی که این روزها با نام تراستی معرفی می شوند علاوه بر فروش نفت خام، وظیفه انتقال وجوه و پوشش لجستیکی صادرات انواع محصولات از فلزات تا سنگ های گرانبها را را بر عهده دارند.
به گزارش خبرنگار مهر، در فضای پیچیده اقتصاد بینالملل و تحت فشار حداکثری تحریمهای یکجانبه، شریانهای رسمی بانکی و تجاری کشورها با محدودیتهای شدیدی مواجه میشوند. در این شرایط، سیستمهای سنتی انتقال پول و اسناد تجاری کارایی خود را از دست میدهند و نیاز به بازتعریف ساختارهای جایگزین احساس میشود. در همین راستا، شبکهها و اشخاص حقیقی یا حقوقی واسط که اصطلاحاً «تراستی» یا «امین مالی و تجاری» نامیده میشوند، به عنوان بازوهای اجرایی تجارت خارجی عمل میکنند.
این کارگزاران با تکیه بر زیرساختهای حقوقی، ثبت شرکتها در کشورهای ثالث و استفاده از حسابهای چندلایه، وظیفه خطیر تسهیل صادرات کالاهای تحریمی و انتقال وجوه ارزی به داخل را بر عهده دارند. با این حال، فعالیت در این حوزه نیازمند ظرافتهای خاص مدیریتی و نظارتی است تا آسیبهای احتمالی ناشی از نبود شفافیت به حداقل برسد. این گزارش به بررسی کارکردها، چالشها و ضرورتهای نظارتی بر فعالیت تراستیها در ساختار اقتصادی کشور میپردازد.
شریانهای مالی سایه در خدمت صادرات
بخش عمدهای از وظایف تراستیها در سالهای اخیر، فراتر از حوزه سنتی فروش نفت، به صادرات فرآوردههای نفتی، محصولات پتروشیمی، فلزات و انواع محصولات معدنی تسری یافته است. این کارگزاران با ایجاد زنجیرههای واسطهای، به عنوان خریدار یا فروشنده نهایی در اسناد تجاری ظاهر میشوند تا مسیرهای واقعی انتقال کالا را از دید نهادهای ناظر بینالمللی پنهان کنند. در واقع، تراستیها ریسک ناشی از رهگیری محمولهها را با روشهای متنوع لجستیکی و تغییر اسناد مالکیت کاهش میدهند.
در سوی دیگر این فرآیند، انتقال وجوه حاصل از فروش کالا قرار دارد. از آنجا که بانکهای عامل داخلی امکان ارتباط مستقیم با سیستم سوئیفت و بانکهای بینالمللی را ندارند، وجوه حاصل از صادرات ابتدا به حسابهای چندلایه تراستیها در کشورهای هدف یا بنادر واسط واریز میشود. سپس این منابع از طریق صرافیهای معتمد، حسابهای تسویه کارگزاری یا فرآیندهای تهاتری برای خرید کالاهای اساسی و مواد اولیه مورد نیاز کشور تخصیص مییابد یا در نهایت تحت نظارت بانک مرکزی به شبکه بانکی کشور منتقل میشود.
ضرورت نظارت حاکمیتی و پیشگیری از ریسکهای واسطهگری
علیرغم نقش غیرقابل انکار تراستیها در شکستن بنبستهای تحریمی، تکیه بر این روشهای غیررسمی ریسکهای ساختاری متعددی را به همراه دارد. افزایش هزینههای نقل و انتقال پول، کارمزدهای بالای کارگزاری و طولانی شدن زمان تسویه مالی از جمله هزینههایی است که به بدنه تجارت خارجی تحمیل میشود. علاوه بر این، نبود یک چهارچوب حقوقی و نظارتی دقیق میتواند بستر مناسبی برای عدم بازگشت به موقع ارز، اختلاف در حسابرسی مالکیتی و وقوع مفاسد اقتصادی ایجاد کند.
برای مقابله با این چالشها، کارشناسان حوزه بانکی بر لزوم تدوین دستورالعملهای سختگیرانه حاکمیتی تاکید دارند. بانک مرکزی و نهادهای امنیتی و نظارتی متولی تجارت خارجی باید با تعریف مکانیزمهای رتبهبندی، اعتبارسنجی مداوم تراستیها و دریافت تضامین معتبر، ضریب امنیت تراکنشها را افزایش دهند. شفافسازی فرآیندهای مالی بدون افشای اطلاعات حساس تجاری، کلید پایداری این شبکه ارزی در بلندمدت است که این موضوع نشان می دهد نظارت بر فعالیت این مجوعه ها بر عهده هیچ وزارت خانه ای نیست و این کار بر عهده نهادهای بالاتر است.
در پایان باید تاکید داشت که شبکههای تراستی به عنوان ابزاری ناگزیر و کارآمد در دوران تحریم، توانستهاند بخش عمدهای از درآمدهای ارزی کشور را احیا و جریان صادرات کالا را حفظ کنند. با این حال، تبدیل این رویکرد اضطراری به یک ساختار نهادینه بدون نظارت دقیق، ریسکهای مالی سنگینی را به همراه خواهد داشت. تقویت ابزارهای کنترلی بانک مرکزی، استفاده از قراردادهای حقوقی محکم و تنوعبخشی به مسیرهای تسویه مالی، تضمینکننده کارآمدی این شبکه در آینده خواهد بود.
کد مطلب 6906445
محمدحسین سیف اللهی مقدم
-
نقش تراستیها در فروش نفت ایران؛ متولی کیست وزارت نفت یا بانک مرکزی؟
-
وظیفه تایید صلاحیت تراستی ها بر عهده کدام نهاد هاست؟
-
اقتصاد در سایه تراستیها؛ ناجیان تجارت یا سارقان حکمرانی ارزی؟
-
نجات جان ۳۸۹ نفر شهروند در قشم در چهارماه گذشته
-
روایت خبرنگار مهر از موج بازگشت زوار اربعین حسینی در مرز مهران
-
حمایت از توسعه فناوری و کاربرد هوشمصنوعی در حوزه پولی و بانکی
-
۴۰ تابلوی فرهنگی در مسیر پیادهروی جاماندگان اربعین اراک نصب میشود
-
راهاندازی نخستین بانک شیر مادر در هرمزگان
-
بازدید دبیرکل کمیته المپیک از تمرینات تیمهای بسکتبال سهنفره و ووشو
-
صدور بیمهنامه پوشش خطر جنگ برای حمایت از بنگاههای اقتصادی
-
۵ کشته و ۴۱ مفقودی در آتش سوزی یک کشتی در اندونزی+فیلم
-
عرضه ۴۱ هزار تن گوشت قرمز در کشتارگاههای رسمی
-
تولید محصولات باغی از ۱۳.۶ میلیون تن گذشت
-
عقب نشینی دوباره ترامپ درباره ایران
-
روزنامههای صبح یکشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۵
-
ترکیه سرنوشت بازیکن پرسپولیس را عوض کرد
-
پشت پرده هشتگ «نه به اعدام»؛ روایت ناگفتههای پرونده میدان علیخانی
-
یکی از دلایل اصلی عقب نشینی ترامپ مقابل ایران از نگاه المیادین
-
صدور هشدار جدید بارشهای سیلابی و رعدوبرق در ۱۰ استان طی ۷۲ ساعت آینده
-
توقف جنگ یا سناریوی فریب؛ ترامپ چه میخواهد؟
-
مسیر ایران در قهرمانی آسیا؛ چین نخستین حریف شاگردان پیاتزا
-
گردنکلفتی کنار خیابانها؛ شورای شهر از جاپارکفروشها انتقاد کرد
-
سه ورزشگاه آماده میزبانی لیگ برتر؛ استقلال وپرسپولیس درخواست ندادهاند
-
روزنامههای ورزشی یکشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی یکشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای صبح یکشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای ورزشی شنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی شنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۵
- قیمت شیشه سکوریت
- سفیر
- خرید طلای آب شده
- قیمت موکت
- تور کربلا
- استند تسلیت
- مداحی اربعین
- دوربین مداربسته
- مرجع پاسخ معتبر پزشکان
- فروش مواد شیمیایی
- قیمت ایمپلنت
- قطعات لباسشویی
- آموزشگاه تیزهوشان
- بلیط هواپیما
- پرشین هتل
- نمایندگی بوش در تهران
- بهترین جراح بینی
- آموزشگاه زبان ملل
- قیمت و خرید سمعک نامرئی
- مهرینو

