دیوار سکوت در کلاس‌های درس ناشنوایان؛ از کمبود معلم تا چالش‌های اشتغال

دیوار سکوت در کلاس‌های درس ناشنوایان؛ از کمبود معلم تا چالش‌های اشتغال

مشهد- دانش‌آموزان ناشنوا در خراسان رضوی در حالی برای کسب دانش تلاش می‌کنند که علاوه بر سد بلند هزینه‌های توانبخشی، با چالش‌های آموزشی دست و پنجه نرم می کنند.

خبرگزاری مهر- گروه استان‌ها، عاطفه وفائیان: در دنیایی که سکوت، دیواری بلند میان آن‌ها و اصوات پیرامون کشیده است، کودکانی زندگی می‌کنند که اگرچه از موهبت شنوایی بی‌بهره‌اند، اما با چراغ روشن هوش و حافظه‌ای بصری، در جست‌وجوی راهی برای پیوند با جهان‌اند. آن‌ها نه ناتوان، که متفاوتند؛ مسافرانی که در مسیر پرپیچ‌وخم آموزش، با کوله‌باری از استعداد، آرزوی هم‌ترازی با هم‌سالان خود را در سر می‌پرورانند و در انتظارگشودن دریچه‌هایی هستند که زیرساخت‌های شهری و هزینه‌های توانبخشی، راه را بر آن‌ها سد نکرده باشد.

در آن سوی این مسیر آموزشی، دیوار بلند هزینه‌های درمانی و توانبخشی ایستاده است؛ از دستگاه‌های گران‌قیمت شنوایی گرفته تا جراحی‌های پیچیده کاشت حلزون و جلسات مداوم گفتاردرمانی. این بار مالی سنگین، زمانی دردی مضاعف می‌شود که خانواده‌ها دغدغه‌ «سن طلایی» یادگیری را دارند؛ فرصتی که اگر در سال‌های نخست کودکی از دست برود، تا ابد جبران‌ناپذیر باقی می‌ماند. اینجا جای خالی حمایت‌های فرابخشی برای کاهش این بار طاقت‌فرسا، به‌شدت احساس می‌شود.

چالش بزرگ‌تر اما در کنج کلاس‌های درس نهفته است؛ جایی که کمبود معلم مسلط به زبان اشاره و ظرایف ارتباطی، روند آموزش را با دست‌انداز روبه‌رو می‌کند. وقتی نظام آموزشی از تربیت مربیان متخصص دوزبانه فاصله می‌گیرد و کلاس‌ها ناچاراً میان دانش‌آموزان ناشنوا و دیگر گروه‌های استثنایی ادغام می‌شوند، استعدادهای درخشان این کودکان در میان خلأهای ساختاری گم می‌شود؛ در حالی که آن‌ها نیازمند بستری هستند که زبان خاموششان را بفهمد و با منطق بصری‌شان هم‌مسیر شود.

عبور از این چالش‌ها، نه نیازمند نگاه ترحم‌آمیز، که مستلزم تکریم منزلت و شأن این کودکان است. نباید گذاشت مسیر رشد کسانی که با تکیه بر توانمندی‌های ذهنی منحصربه‌فردشان، رؤیای ورود به بازار کار و حضور مستقل در جامعه را در سر دارند، در پیچ‌وخم ترک تحصیل و دوری‌راه به پایان برسد.

سرویس ایاب‌وذهاب شاهرگ حیات مدارس استثنایی است

رضا کریمی، مدیر آموزش و پرورش استثنایی استان خراسان رضوی، در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به وضعیت خدمات‌رسانی به دانش‌آموزان ناشنوا در مشهد اظهار کرد: تمرکز مراکز تخصصی به دلیل لزوم ارائه امکانات و خدمات توانبخشی متمرکز، امری اجتناب‌ناپذیر است. در حال حاضر در مشهد یک مدرسه ابتدایی پسرانه ویژه دانش‌آموزان ناشنوا فعال است که کل سطح شهر را پوشش می‌دهد.

مدیر آموزش و پرورش استثنایی خراسان رضوی افزود: بخش عمده دانش‌آموزان این مدرسه از مناطق پایین‌شهر و شرق مشهد هستند و مکان مدرسه نیز در همین محدوده قرار گرفته است؛ با این حال، به دلیل وسعت شهر و مسافت‌های طولانی، تردد دانش‌آموزان چالش‌ها و خستگی‌های روحی، روانی و جسمی زیادی را برای کودکان و خانواده‌ها به دنبال دارد.

وی درباره دانش‌آموزانی با افت شنوایی کمتر توضیح داد: دانش‌آموزانی که شدت معلولیت شنوایی کمتری دارند، در چارچوب طرح «تلفیقی فراگیر» در مدارس عادی مشغول به تحصیل هستند. برای این گروه، خدماتی نظیر اختصاص ۴ تا ۶ ساعت معلم رابط در هفته جهت ارائه مشاوره به کادر آموزشی و خانواده‌ها و همچنین برگزاری کلاس‌های کمک‌آموزشی در یک روز هفته در «مدارس پشتیبان» پیش‌بینی شده است.

کریمی موضوع رفت‌وآمد دانش‌آموزان استثنایی را یکی از مهم‌ترین دغدغه‌ها دانست و گفت: سرویس ایاب‌وذهاب شاهرگ حیات مدارس استثنایی است و اگر سرویس تعطیل شود، کلاس‌های درس نیز تعطیل خواهد شد؛ به همین دلیل به هیچ عنوان اجازه توقف آن را نمی‌دهیم. بر اساس آیین‌نامه اجرایی سرویس دانش‌آموزی مصوب هیئت دولت، آموزش و پرورش خلع ید شده و قراردادها مستقیماً میان شرکت‌ها و خانواده‌ها منعقد می‌شود، اما برای حمایت از خانواده‌ها در شهر مشهد، با همراهی شهرداری مقرر شد یک‌سوم هزینه‌ها را شهرداری، یک‌سوم را آموزش و پرورش استثنایی و یک‌سوم را خانواده‌ها پرداخت کنند؛ ضمن اینکه تعهد داریم به محض افزایش و تحقق سهم شهرداری یا آموزش و پرورش، بار مالی خانواده‌ها را کمتر کنیم.

مدیر آموزش و پرورش استثنایی خراسان رضوی ادامه داد: در شهرستان‌ها که شهرداری‌ها ورود نکرده‌اند، ۷۰ درصد هزینه سرویس توسط آموزش و پرورش و ۳۰ درصد توسط خانواده‌ها پیش‌بینی شده است، هرچند در سنوات گذشته خانواده‌ها به دلیل فشارهای اقتصادی حتی کمتر از سهم تعیین‌شده را پرداخت کردند که بار مالی مضاعفی را بر دوش آموزش و پرورش گذاشت.

وی همچنین با اشاره به شیوه آموزش در شرایط بحران و دوران تعطیلی مدارس اظهار کرد: در شرایطی که مطابق سیاست‌های وزارت آموزش و پرورش آموزش‌ها غیرحضوری می‌شود، فرآیند تدریس این دانش‌آموزان به دلیل ماهیت بصری یادگیری آنان، از طریق تولید و ارسال محتواهای تصویری، فیلم‌های آموزشی و تدریس مجازی معلمان در بستر شبکه «شاد» دنبال می‌شود.

کریمی با تأکید بر تغییر نگرش جامعه نسبت به افراد دارای آسیب شنوایی خاطرنشان کرد: انتظار داریم جامعه به این دانش‌آموزان به دید ترحم نگاه نکند، بلکه شأن، کرامت و منزلت آنان حفظ و تکریم شوند. این کودکان اگرچه از حس شنوایی محروم هستند، اما از سایر حواس به‌ویژه هوش و حافظه دیداری بسیار قوی برخوردارند.

مدیر آموزش و پرورش استثنایی خراسان رضوی با اشاره به هزینه‌های سرسام‌آور درمانی و توانبخشی تصریح کرد: گرانی تجهیزات شنوایی، جراحی‌های پروتز (کاشت حلزون) و جلسات گفتاردرمانی بار مالی فوق‌العاده سنگینی را به خانواده‌ها تحمیل می‌کند؛ لذا نیازمندیم سازمان بهزیستی و دانشگاه علوم پزشکی برای کاهش این بار مالی و ارائه خدمات مستمر توانبخشی، ورود پررنگ‌تر و حمایتی‌تری در کنار آموزش و پرورش استثنایی داشته باشند.

چالش کمبود هنرآموز متخصص و ترک تحصیل ناشی از دوری راه برای دانش‌آموزان ناشنوا

رضا اسکندری، مدیر تنها هنرستان ناشنوایان استان خراسان رضوی در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به فعالیت هنرستان ناشنوایان فاطمه‌الزهرا(س) اظهار کرد: این مجموعه آموزشی به‌عنوان تنها هنرستان پسرانه ناشنوایان در سطح استان خراسان رضوی فعالیت می‌کند و در حال حاضر در سه رشته تخصصی «تأسیسات»، «برق صنعتی» و «صنایع چوب» پذیرای دانش‌آموزان ناشنوای دوره دوم متوسطه (پایه‌های دهم تا دوازدهم) از سراسر استان است.

این مدیر هنرستان با اشاره به پذیرش دانش‌آموزان از شهرستان‌های مختلف استان مانند درگز، سرخس، خواف و بردسکن افزود: برای دانش‌آموزانی که از مناطق دوردست مراجعه می‌کنند، یک خوابگاه مرکزی ویژه مقاطع متوسطه اول و دوم در نظر گرفته شده است؛ علاوه بر این، در سال‌های گذشته ما حتی پذیرای دانش‌آموزانی از استان‌های همجوار از جمله خراسان شمالی (بجنورد و جاجرم) نیز بوده‌ایم، چرا که در برخی استان‌ها اصولاً هنرستان یا مدرسه مستقلی برای ناشنوایان وجود ندارد.

وی ادامه داد: تجهیز و تأمین مواد مصرفی رشته‌های صنعتی هزینه‌های سنگینی را به همراه دارد، اما با توجه به شرایط مالی خانواده‌ها، کلیه خدمات آموزشی در این هنرستان به‌صورت صددرصد رایگان ارائه می‌شود. در بخش سرویس و ایاب‌وذهاب دانش‌آموزان مشهدی و حومه نیز بخشی از هزینه‌ها با مشارکت آموزش و پرورش و شهرداری تأمین شده و سهم کمی بر عهده خانواده‌ها قرار می‌گیرد؛ با این حال، بعد مسافت، هزینه‌های رفت‌وآمد از شهرستان‌ها و وضعیت معیشتی باعث شده تا شاهد ترک تحصیل در این قشر باشیم، زیرا خانواده‌ها در ادامه تحصیل فرزندانشان با موانع مالی و روانی روبرو هستند.

اسکندری هدف اصلی آموزش‌های هنرستانی را ورود موفق به بازار کار خواند و خاطرنشان کرد: یکی از عمده‌ترین دغدغه‌های این قشر پس از فراغت از تحصیل، مسئله اشتغال است؛ چرا که این بچه‌ها به دلیل محدودیت‌های ارتباطی، در برقراری روابط اجتماعی و تعاملات گروهی با چالش‌هایی مواجه‌اند. به همین دلیل تمرکز آموزشی ما بر مهارت‌ها و مشاغلی است که فرد بتواند به‌طور مستقل و انفرادی کار کند؛ برای نمونه، در رشته تأسیسات، دانش‌آموز با یادگیری نصب و تعمیر پکیج یا رادیاتور می‌تواند با کمترین سرمایه اولیه و به‌صورت انفرادی کسب درآمد کند.

مدیر تنها هنرستان ناشنوایان استان خراسان رضوی در خصوص جایگاه فناوری کاشت حلزون در بهبود وضعیت این دانش‌آموزان توضیح داد: کاشت حلزون در سنین پایین و زیر یک‌سالگی اثربخشی کامل دارد و امروزه با غربالگری‌های نوزادی و آغاز آموزش‌های تخصصی از ۶ ماهگی در مراکزی چون پیش‌دبستانی امام رضا(ع)، تکلم کودکان کامل شده و بخش عمده‌ای از آن‌ها به مدارس عادی هدایت می‌شوند. اما دانش‌آموزانی که اکنون در دوره متوسطه ما حضور دارند، عمدتاً در سنین بالا (۸ تا ۱۲ سالگی) عمل شده‌اند و هرچند تا حدی شنوایی دارند، اما تکلم آن‌ها کامل شکل نگرفته است و باید با زبان اشاره و آموزش‌های فنی ویژه هدایت شوند.

وی به یکی از بزرگ‌ترین آسیب‌های ساختاری آموزش ناشنوایان اشاره کرد و گفت: حدود ۱۵ سال پیش در دانشگاه فرهنگیان رشته‌ای تخصصی صرفاً ویژه آموزش به ناشنوایان وجود داشت، اما متأسفانه آن رشته حذف شد و اکنون عنوان کلی «دبیر استثنایی» تدریس می‌شود که همه گروه‌ها از جمله کم‌توان ذهنی، جسمی‌حرکتی و ناشنوا را در بر می‌گیرد؛ بدیهی است که یک هنرآموز با چنین آموزش کلی نمی‌تواند به مهارت‌های خاص زبان اشاره و ظرایف ارتباط با ناشنوایان تسلط پیدا کند.

«دوران طلایی» زبان‌آموزی کودکان ناشنوا نباید در چرخه ابهام گم شود

سعید خالصی‌مقدم، مدیر آموزشگاه ناشنوایان «کامران مولوی» مشهد در گفتگو با خبرنگار مهر با تأکید بر اهمیت استراتژیک مقطع ابتدایی در سرنوشت تحصیلی دانش‌آموزان با نیازهای ویژه اظهار کرد: اگر این کودکان جذب آموزش و پرورش و خدمات توانبخشی نشوند، مهم‌ترین دوران رشد خود را از دست می‌دهند. ضعف شنوایی باعث می‌شود زبان‌آموزی در این کودکان دچار تأخیر شود یا اصلاً اتفاق نیفتد؛ به همین دلیل، شناسایی زودهنگام برای جلوگیری از آسیب‌های مادام‌العمر گفتاری و ارتباطی حیاتی است.

مدیر تنها دبستان ناشنوایان پسر در مشهد با اشاره به ضرورت دسترسی آسان خانواده‌ها به مراکز خدماتی تصریح کرد: باید سازوکاری چیده شود که نیازهای توانبخشی این کودکان و مراکز ارائه‌دهنده خدمات، برای اولیا کاملاً شفاف و روشن باشد تا آن‌ها مجبور نباشند با روش آزمون و خطا به دنبال مراکز تخصصی بگردند. هرچه این پروسه کوتاه‌تر شود، «سن طلایی زبان‌آموزی» که بین ۲ تا ۵ سالگی است، حفظ می‌شود و کودکانی که در این سنین جذب مراکز کاشت حلزون، سمعک و توانبخشی می‌شوند، به‌مراتب توانمندتر از سایرین هستند و آینده‌ای تأمین‌شده‌تر دارند.

وی با بیان اینکه هدف نهایی مدارس ابتدایی، رساندن دانش‌آموز به سطحی است که حداقل تفاوت را با همسالان عادی خود داشته باشد، افزود: ما در آموزشگاه کامران مولوی به‌عنوان تنها مدرسه پسرانه ابتدایی ناشنوایان در مشهد، با ۱۰۸ دانش‌آموز، به دنبال این هستیم که در پایان کلاس ششم، کودک علاوه بر مهارت خواندن و نوشتن، به تحلیل و درک مطالب برسد و از مطالعه لذت ببرد.

خالصی مقدم در بخش دیگری از سخنان خود به سیاست‌های آموزش تلفیقی اشاره کرد و گفت: علاوه بر دانش‌آموزان مدارس ویژه، نزدیک به ۵۰۰ دانش‌آموز کم‌شنوا در مشهد در مدارس عادی تحصیل می‌کنند که با رصد و پایش «معلم رابط» آموزش‌وپرورش، روند تحصیلی آن‌ها مدیریت می‌شود. تغییر ادبیات از «استثنایی» به «کودکان با نیازهای ویژه» نیز اقدامی مثبت‌نگر است که کمک می‌کند دانش‌آموز محیط عادی را تجربه کند و مسیر تحصیلی‌اش به‌سوی موفقیت‌های دانشگاهی هموارتر شود.

مدیر آموزشگاه کامران مولوی با اشاره به وضعیت مطلوب ایران در منطقه از حیث قوانین و پایش‌های آموزشی، خاطرنشان کرد: با وجود موفقیت‌های انفرادی دانش‌آموزان ما در ورود به دانشگاه‌های معتبر، همچنان راه طولانی در پیش داریم و هماهنگی بیشتر میان خانواده‌ها و مراکز ارائه‌دهنده خدمات، کلید اصلی کاهش مشکلات بلندمدت این کودکان است.

کد مطلب 6963364

  • ورزشکار بسیجی تربت‌حیدریه سرمربی تیم ملی دوومیدانی ناشنوایان شد

  • ۹۷ درصد اعتبارات اشتغال بهزیستی قوچان جذب شد

  • استقبال باشکوه از قهرمان جودوی تیم ملی در سرخس برگزار شد

  • تلگرام خبرگزاری زیر خبر
  • تلویزیون آن
  • نوسازی موتورسیکلت‌های پلاک قدیمی کلید خورد

  • تخلفات اضافه‌بار در محورهای خوزستان ۳۷ درصد کاهش یافت

  • نیروی انتظامی هر روز با اقتدار و هوشمندی در میدان حضور دارد

  • برگزاری جشن بادبادک‌ها به یاد ۱۲ شهید کودک و نوجوان در لرستان

  • ایران و روسیه برای مدیریت پایدار جنگل توافق کردند

  • احیای تالاب بین المللی شادگان به صورت ویژه در دستور کار است

  • ۱۷۰ زندانی جرایم غیرعمد در خوزستان آزاد شدند

  • صندوق جبران خسارت صنایع آسیب‌دیده در مسیر اجرا

  • اولویت‌های استادان برای سال تحصیلی پیش‌رو بررسی شد

  • آغاز عملیات مرمت و احیای قلعه تاریخی اکبرآباد در رشتخوار

  • خبر بد برای پرسپولیس از اردوی تیم ملی؛ مصدومیت محبی جدی است

  • زاکانی: سهمیه طرح «تورم صفر» بر اساس تعداد اعضای خانوار تعیین می‌شود

  • شکست غلامرضا فرخی در اولین مبارزه

  • ادعای «آکسیوس» درباره تصمیم احتمالی آمریکا علیه ایران پس از انتخابات

  • مهاجمان تیم ملی فوتبال بدون زهر هستند؛ همه ناراضی‌اند جز یک نفر

  • فعالیت سامانه‌های بارشی پاییز آغاز شد؛بحران کم‌آبی تهران جبران نمی‌شود

  • امین میرزازاده فینالیست سنگین وزن کشتی فرنگی شد

  • رزمایش بزرگ «جانفدایان» ۲۴ مهر در رشت برگزار می‌شود

  • غلامرضا فرخی هم حذف شد؛ دو حذفی در اولین روز کشتی فرنگی

  • محمدجواد رضایی اولین کشتی‌گیر حذفی لقب گرفت

  • روزنامه‌های ورزشی چهارشنبه هشتم مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های ورزشی چهارشنبه هشتم مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های اقتصادی چهارشنبه هشتم مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های اقتصادی چهارشنبه هشتم مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های صبح چهارشنبه هشتم مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های صبح چهارشنبه هشتم مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های ورزشی سه‌شنبه هفتم مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های ورزشی سه‌شنبه هفتم مهر ۱۴۰۵

  • روزنامه‌های اقتصادی سه‌شنبه هفتم مهر ۱۴۰۵

    روزنامه‌های اقتصادی سه‌شنبه هفتم مهر ۱۴۰۵

  • دانلود کتاب
  • خرید اپل ایدی
  • شمش نقره
  • کلینیک ترک اعتیاد تهران
  • دوربین مداربسته
  • مبلمان اداری
  • جراح بینی تهران
  • بلکا
  • جراح بینی در تهران
  • لوازم تحریر
  • خرید طلای آب شده
  • قیمت موکت
  • تور کربلا
  • استند تسلیت
  • مداحی اربعین
  • مرجع پاسخ معتبر پزشکان
  • فروش مواد شیمیایی
  • قیمت ایمپلنت
  • قطعات لباسشویی
  • آموزشگاه تیزهوشان
  • بلیط هواپیما
  • نمایندگی بوش در تهران
  • آموزشگاه زبان ملل
  • قیمت و خرید سمعک نامرئی
  • مهرینو
  • تهران تایمز
  • روزنامه آگاه